1. Home
  2. /
  3. Kennisbank
  4. /
  5. Blogs
  6. /
  7. Kwartaalcijfers Opmaken: wat het is en hoe je het in 5 stappen doet

Kwartaalcijfers Opmaken: wat het is en hoe je het in 5 stappen doet

Jaarkalender

Gepubliceerd:

11 maart 2024

Geschreven door:

drs. Konstantijn Mikes

Delen:

In dit artikel

Kwartaalcijfers Opmaken: wat het is en hoe je het in 5 stappen doe

Kwartaalcijfers zijn een tussentijdse financiele rapportage die de resultaten van een onderneming over een periode van drie maanden in beeld brengt. Per kwartaal de cijfers opmaken geeft inzicht in de financiele stand van zaken voordat het boekjaar is afgesloten - en is daarmee een onmisbaar sturingsinstrument voor managers, accountants en MKB-ondernemers.

In dit artikel leggen we uit wat kwartaalcijfers zijn, wat erin staat, voor wie ze bestemd zijn en hoe je ze in 5 concrete stappen opstelt.

Wat zijn kwartaalcijfers?

Kwartaalcijfers zijn de tussentijdse financiele resultaten van een onderneming over een kwartaalperiode van drie maanden. In het bedrijfsleven worden de vier kwartalen aangeduid als:

  • Q1: januari, februari, maart (1 jan - 31 mrt)

  • Q2: april, mei, juni (1 apr - 30 jun)

  • Q3: juli, augustus, september (1 jul - 30 sep)

  • Q4: oktober, november, december (1 okt - 31 dec)

 

Kwartaalcijfers bestaan doorgaans uit:

  • De winst- en verliesrekening per kwartaal: omzet, kosten en nettoresultaat over de drie maanden.

  • Balans per kwartaaleinde: momentopname van activa, passiva en eigen vermogen.

  • Liquiditeitsoverzicht: beschikbare kas en bank, openstaande vorderingen en schulden.

  • Vergelijking met budget: afwijkingsanalyse die aangeeft waar bijsturing nodig is.

Kwartaalcijfers zijn niet hetzelfde als een volledige jaarrekening. Ze zijn minder formeel, niet wettelijk verplicht voor MKB en bedoeld als intern sturingsinstrument - niet als deponeringsdocument bij de KvK.

Kwartaalcijfers opmaken in 5 stappen

Blok herschreven / geherstructureerd t.o.v. origineel Met de juiste voorbereiding en een gestructureerde aanpak maak je per kwartaal de cijfers op zonder onnodige vertraging. Dit zijn de vijf stappen:

Exporteer of synchroniseer de boekhouding voor de kwartaalperiode: alle bankmutaties, verkoopfacturen, inkoopfacturen en grootboekposten. Met een koppeling aan je boekhoudpakket (via Speedbooks of vergelijkbare rapportagesoftware) verloopt dit. Zorg ook voor actuele saldilijsten van debiteuren en crediteuren per kwartaaleinde.

Stel de omzet minus kosten op per kwartaal. Toon de bruto marge, de bedrijfskosten en het nettoresultaat. Vergelijk met dezelfde periode een jaar eerder: welke trend zit er in omzet en kosten? Een afwijking van meer dan 10% ten opzichte van het vorige jaar of het budget is een signaal voor actie.

Activa (vorderingen, voorraden, banktegoeden) versus passiva (schulden, belastingverplichtingen, eigen vermogen) per 31 maart, 30 juni, 30 september of 31 december. De balans geeft een momentopname van de financiele positie. Let op: de twee kanten moeten exact gelijk zijn.

Leg de gerealiseerde cijfers naast de begroting of het budget. Benoem afwijkingen: verwachte omzet 250.000 euro, werkelijk 230.000 euro (-8%) - oorzaak: een grote opdracht is doorgeschoven naar Q3. Deze analyse is de kern van de kwartaalrapportage en stuurt het management-gesprek.

Exporteer de kwartaalrapportage als PDF, deel via een portaal of presenteer in het managementoverleg. Stuur een versie naar de accountant als voorbereiding op de jaarrekening. Bewaar de kwartaalrapportage als historisch referentiepunt voor de rolling forecast.

Praktijkvoorbeelden: kwartaalcijfers in drie sectoren

Herkenbare voorbeelden voor drie veelvoorkomende Speedbooks-doelgroepen:

Stap Beschrijving Actie in Speedbooks
1. Data inlezen Koppel je administratie (bijv. Exact, SnelStart) of importeer via Excel/Auditfile. Gebruik de knop 'Administratie koppelen'.
2. Rubriceren Speedbooks koppelt grootboekrekeningen vaak automatisch aan het juiste RGS-schema. Controleer dit. Check in het inleesscherm of alles klopt. Handmatig aanpassen kan.
3. Rapportage genereren Kies het gewenste rapport (Bijv. Jaarrekening, Managementrapportage). Ga naar 'Rapportages' en klik het gewenste model aan.
4. Aanpassen & Exporteren Voeg eigen logo's, teksten of grafieken toe. Bewerk het gegenereerde rapport (vaak in Excel/Word-format) en sla op als PDF.
5. SBR-Deponeren (Optioneel) Verstuur de jaarrekening direct naar de KvK. Gebruik de SBR-module, vul de vereiste kenmerken in en verzend veilig.

 

 

Kwartaalcijfers vs. jaarrekening: wat is het verschil?

Functionaliteit Accountant Ondernemer
Aantal administraties Vanaf 5 (uitbreidbaar) Vanaf 1 (uitbreidbaar)
Rapportage Templates (o.a. jaarrekening, management) Ja, volledig Ja, gericht op inzicht en sturing
Consolidatie module Inclusief Als add-on beschikbaar
SBR Deponeren Inclusief Als add-on beschikbaar
Advies/Dashboarding richting cliënt Zeer uitgebreid Gefocust op eigen onderneming
Prijsindicatie Vanaf €75 p/m Vanaf €30 p/m

 

 

Wanneer is een tussentijdse rapportage verplicht?

Voor MKB-ondernemers (eenmanszaak, VOF, kleine BV) is een kwartaalrapportage niet wettelijk verplicht. Voor beursgenoteerde ondernemingen (AEX, AMX) is halfjaarlijkse publicatie van tussentijdse cijfers verplicht vanuit de AFM. Banken en investeerders kunnen kwartaalrapportages contractueel eisen als onderdeel van een financieringsovereenkomst.

financieel plan

Voor wie zijn kwartaalcijfers bestemd?

Kwartaalcijfers zijn nuttig voor iedereen die tijdig wil weten of een organisatie op koers ligt. De meest concrete gebruikers:

  • Management en directie: nemen beslissingen over kostenbesparingen, investeringen en personeelsbeheer op basis van actuele kwartaalresultaten.

  • Accountants: gebruiken kwartaalcijfers als tussentijdse controle-input en als voorbereiding op de jaarrekening.

  • Banken en kredietverstrekkers: beoordelen de kredietwaardigheid bij een financieringsaanvraag op basis van actuele kwartaalcijfers.

  • Aandeelhouders en investeerders: volgen de kwartaalcijfers om vertrouwen in het bedrijf en de waarde van hun investering te beoordelen.

Raad van Commissarissen: gebruikt kwartaalrapportages als formeel toezicht-instrument.

Begroting bijstellen op basis van kwartaalcijfers

Kwartaalcijfers zijn niet alleen een terugblik - ze zijn de input voor de financiele planning van het komende kwartaal. Wanneer de werkelijke cijfers afwijken van de begroting, stuur je bij op drie niveaus:

  • Operationeel bijsturen: kosten beheersen, personeel aanpassen, voorraden reduceren - op basis van de W&V-vergelijking.

  • Liquiditeit bewaken: de liquiditeitsprognose bijstellen op basis van het werkelijke kasoverzicht per kwartaaleinde.

  • Begroting herzien: wanneer externe omstandigheden (marktverandering, recessie, nieuwe concurrentie) structureel afwijken van de oorspronkelijke aannames.

Tijdens roerige perioden - recessie, hoge inflatie, supply chain-verstoringen - is maandelijkse bijstelling zinvol. Bij een stabiel, voorspelbaar business-model volstaat per kwartaal.

griekenland
Martin Prenen - Grip Accountants en Adviseurs

Martin Prenen - Grip Accountants en Adviseurs

"We kwamen met Speedbooks in aanraking toen wij jaren geleden op zoek waren naar een passende tool voor het maken van actuele financiele rapportages. Onze klanten actueel inzicht geven in hun cijfers is voor ons en onze klanten uiteraard heel belangrijk en actuele cijfers zien wij als voorwaarde voor het geven van echt goed advies. Speedbooks is een applicatie die ervoor zorgt dat de cijfers snel en zonder gedoe op de juiste plaats komen te staan."

Kwartaalcijfers opmaken met Speedbooks

Speedbooks automatiseert het opstellen van kwartaalcijfers door rechtstreeks te koppelen aan je boekhoudpakket:

  • ✅ Kwartaalrapportage gegenereerd vanuit Exact, AFAS, Twinfield, e-Boekhouden of 180+ andere koppelingen

  • ✅ Winst- en verliesrekening + balans per kwartaal snel klaar

  • ✅ Budget vs. realisatie vergelijking - afwijkingen direct zichtbaar per kostenplaats

  • ✅ Consolidatie over meerdere entiteiten in 3 kliks - ook voor groepsstructuren

  • ✅ Realtime dashboard - management ziet de kwartaalcijfers direct, 24/7

  • ✅ Periodieke rapportage module voor maand-, kwartaal- en halfjaarcijfers in een tool

Probeer Speedbooks gratis via speedbooks.nl/demo - of bekijk de periodieke rapportage-module via speedbooks.nl/periodiek.

snelle rapportagesoftware
Drs. Konstantijn Mikes

Over de schrijver - drs. Konstantijn Mikes

Drs. Konstantijn Mikes (1966) is oprichter en aandeelhouder van Speedbooks rapportagesoftware. Hij studeerde Economics aan de Erasmus Universiteit Rotterdam en is verantwoordelijk voor de inhoudelijke ontwikkeling van de rapportagesoftware. Met meer dan 25 jaar ervaring in financiele verslaglegging en periodieke rapportage schrijft hij op basis van directe praktijkkennis over kwartaalrapportages voor MKB-ondernemers, accountants en financieel directeuren in Nederland.

Meer over Konstantijn Mikes op LinkedIN