- Home
- Kennisbank
- Blogs
- Afkorting Vennootschapsbelasting: wat is VPB en wanneer betaal je het?
Afkorting Vennootschapsbelasting: wat is VPB en wanneer betaal je het?
In dit artikel
Afkorting Vennootschapsbelasting: wat is VPB en wanneer betaal je het?
VPB is de afkorting voor vennootschapsbelasting: de belasting die rechtspersonen zoals BV's en NV's in Nederland betalen over hun fiscale winst. De letter P staat voor de -scha-P- in vennootschaPsbelasting - de afkorting VB was al in gebruik voor VermogensBelasting, waardoor de P bewust is toegevoegd om verwarring te voorkomen.
IB is de afkorting voor inkomstenbelasting: de belasting die natuurlijke personen betalen over hun inkomen, waaronder ZZP'ers en eigenaren van eenmanszaken. Of jij VPB of IB moet betalen hangt volledig af van je rechtsvorm.
In dit artikel leggen we het verschil uit, benoemen we de tarieven en termijnen voor 2025 en laten we zien hoe je met de exportmodule van Speedbooks de aangifte snel gereed maakt.
Wat betekenen de afkortingen VPB en IB?
VPB: Vennootschapbelasting
VPB staat voor VennootschapsBelasting. Het is een directe belasting op de fiscale winst van rechtspersonen. De afkorting VB was al in gebruik voor VermogensBelasting, daarom is voor VennootschaPsBelasting de letter P toegevoegd: VPB. De belasting wordt geheven door de Belastingdienst en is in Nederland geregeld in de Wet op de Vennootschapsbelasting 1969.
Rechtspersonen die VPB betalen:
-
BV's: meest voorkomende rechtsvorm voor VPB
-
Naamloze Vennootschappen (NV's)
-
Cooperaties en onderlinge waarborgmaatschappijen
-
Stichtingen en verenigingen - alleen als zij ondernemingsactiviteiten uitvoeren
IB: Inkomstenbelasting
IB staat voor InkomstenBelasting. Het is een belasting op het inkomen van natuurlijke personen - zowel particulieren als ondernemers die geen rechtspersoon zijn. ZZP'ers en eigenaren van eenmanszaken betalen geen VPB maar IB over hun zelfstandig ondernemersinkomen. Het inkomen valt onder Box 1 (inkomen uit werk en woning).
VPB of IB: wat is het verschil?
| Vorm | Eigenschappen | Voorbeelden |
|---|---|---|
| Tabel | Detailcijfers, accuraat, minder overzichtelijk bij veel data | Balans, W&V rekening |
| Staafdiagram | Vergelijking categorieën of tijd, goed voor absolute waarden | Omzet per maand, kosten per afdeling |
| Lijn grafiek | Ontwikkeling over tijd (trend), benadrukt continuïteit | Verloop brutomarge, liquiditeitsontwikkeling over 12 maanden |
| Cirkeldiagram (Pie chart) | Verhouding van delen tot het geheel (procentueel), max 5-6 categorieën | Omzetverdeling per productgroep, kostenopbouw |
| Waterval diagram | Toont opbouw van een totaal (plus/min effecten) | Brug van bruto- naar nettowinst, verloop cashflow |
| Meter (Gauge) / KPI-indicator | Toont prestatie t.o.v. een doel (target) | Current ratio, solvabiliteit, omzet vs budget |
Eenmanszaak of BV: wanneer is de overstap naar VPB voordelig?
Een van de meest praktische vragen rondom vennootschapsbelasting is wanneer het voordelig is om als ZZP'er of eenmanszaak over te stappen naar een BV - en dus van IB naar VPB te gaan.
Het VPB-tarief van 19% over de eerste 200.000 euro winst is lager dan het IB-toptarief van 49,5% voor hogere inkomens. Vuistregel: bij een structurele jaarwinst van 100.000 euro of meer is een BV fiscaal vaak voordeliger dan een eenmanszaak. Het exacte omslagpunt hangt af van meerdere factoren:
-
DGA-salaris: bij een BV moet de DGA zichzelf een marktconform salaris uitkeren waarover IB wordt betaald.
-
Dividendbelasting: winst die uit de BV wordt gehaald als dividend is belast met 15% dividendbelasting.
-
Zelfstandigenaftrek: als eenmanszaak profiteert u nog van de zelfstandigenaftrek (3.750 euro in 2025) en de MKB-winstvrijstelling (12,7%). Als BV valt dit weg.
Laat u adviseren door een belastingadviseur of accountant voor het specifieke omslagpunt in uw situatie. Speedbooks genereert de fiscale data die de accountant nodig heeft voor deze berekening.
Aangifte termijnen VPB en IB 2025
Belastingaangifte doen kent strikte wettelijke termijnen. Bij niet-tijdige indiening riskeert u een boete of navorderingsaanslag:
| Oorzaak | Uitleg | Oplossing / Sturing |
|---|---|---|
| Te hoge debiteurenstand | Klanten betalen (te) laat, het geld zit vast in facturen. Winst is geboekt, geld niet binnen. | Strakker debiteurenbeheer (sneller aanmanen), kortere betalingstermijnen eisen, of factoring (facturen verkopen). |
| Te veel voorraad | Er is ingekocht (geld uit), maar de spullen liggen in het magazijn en zijn nog niet verkocht. | Just-in-time inkopen, incourante (oude) voorraad met korting verkopen, beter voorspellen van de vraag. |
| Hoge aflossingen leningen | Aflossing is een kasstroom (geld uit), maar drukt de winst (W&V) niet direct (rente wel). | Herfinancieren met langere looptijd, lening oversluiten voor lagere aflossingsdruk. |
| Snelle groei | Om te groeien moet je vooraf investeren in personeel, voorraad en marketing, vóórdat de extra omzet wordt betaald. | Groei voorfinancieren met werkkapitaal (bijv. rekening-courantkrediet bij bank). |
| Grote investeringen (uit eigen middelen) | Geld is direct uitgegeven aan machines/pand, maar afschrijving (drukt winst) wordt verspreid over vele jaren. | Investeringen deels financieren (leasen of lening) om kasgeld in de onderneming te houden. |
Aangifte VPB of IB doen met de export-module van Speedbooks
Speedbooks rapportagesoftware koppelt rechtstreeks aan uw boekhoudpakket en verzamelt alle gegevens die nodig zijn voor de VPB- of IB-aangifte. Via de export-modules exporteert u de fiscale data direct naar de aangifte-software van uw keuze:
-
Fiscaal Online: volledige integratie via Speedbooks export-module voor VPB- en IB-aangifte.
-
Nextens Online: aangifte VPB rechtstreeks vanuit Speedbooks-rapporten.
-
Fiscaal Gemak: vereenvoudigde aangifte voor kleinere ondernemingen.
Voordelen van Speedbooks voor VPB/IB-aangifte:
-
✅ Alle fiscale data verzameld vanuit 180+ boekhoudkoppelingen (Exact, AFAS, Twinfield en meer)
-
✅ Exporteerbaar naar Fiscaal Online, Nextens en Fiscaal Gemak - geen handmatig overtypen
-
✅ Wettelijk conforme jaarrekening als basis voor de aangifte - fouten worden gesignaleerd
-
✅ Accountant kan real-time meekijken via accountantstoegang
-
✅ Aangifte-data snel klaar in plaats van uren
Over de schrijver - drs. Konstantijn Mikes
Drs. Konstantijn Mikes (1966) is oprichter en aandeelhouder van Speedbooks rapportagesoftware. Hij studeerde Economics aan de Erasmus Universiteit Rotterdam en is verantwoordelijk voor de inhoudelijke ontwikkeling van de rapportagesoftware. Met meer dan 25 jaar ervaring in financiele verslaglegging en directe samenwerking met accountantskantoren en belastingadviseurs schrijft hij op basis van praktijkkennis over vennootschapsbelasting, aangifte en rechtsvormen voor MKB-ondernemers en accountants in Nederland.
VPB (vennootschapsbelasting) is de belasting op de fiscale winst van rechtspersonen zoals BV's en NV's. IB (inkomstenbelasting) is de belasting op het inkomen van natuurlijke personen, waaronder ZZP'ers en eigenaren van eenmanszaken. Het belangrijkste praktische verschil: BV-eigenaren betalen VPB over de winst van de BV en daarna IB over het loon en dividendbelasting over uitgedeelde winst. ZZP'ers en eenmanszaken betalen direct IB over hun ondernemersinkomen.
U betaalt VPB als uw onderneming een rechtspersoon is: een BV, NV, cooperatie of (ondernemende) stichting. U betaalt IB als u als natuurlijk persoon onderneemt: als ZZP'er, eigenaar van een eenmanszaak of vennoot in een VOF. De keuze voor rechtsvorm bepaalt dus welke belasting van toepassing is. Als een BV haar winst uitkeert aan aandeelhouders is er ook nog dividendbelasting (15%) van toepassing.
De VPB-aangifte moet worden ingediend binnen 7 maanden na afloop van het boekjaar. Voor een boekjaar dat eindigt op 31 december betekent dit: voor 31 juli van het volgend jaar. Heeft u meer tijd nodig, dan kunt u 5 maanden uitstel aanvragen bij de Belastingdienst. Dit uitstelverzoek moet worden ingediend binnen 5 maanden na afloop van het boekjaar. Te late indiening kan leiden tot een boete of navorderingsaanslag.
Speedbooks koppelt via 180+ integraties met boekhoudpakketten en verzamelt alle fiscale data die nodig is voor de VPB-aangifte. Via de export-modules exporteert u de data direct naar Fiscaal Online, Nextens Online of Fiscaal Gemak. De accountant kan real-time meekijken via accountantstoegang. De wettelijk conforme jaarrekening van Speedbooks vormt de directe basis voor de aangifte.